เยอรมนีเพิ่มตัวเลือก “divers” ในทะเบียนเกิดผ่านการแก้กฎหมายที่ Bundestag หรือสภาผู้แทนราษฎรแห่งสหพันธ์รับรองเมื่อ 13 ธันวาคม 2018 จึงเป็นพัฒนาการทางกฎหมายในปี 2018 ไม่ใช่ร่างกฎหมายที่ยังรอผ่านในปัจจุบัน ตัวเลือกนี้เกี่ยวข้องกับการบันทึกเพศทางทะเบียน ไม่ได้หมายความว่าคนอินเตอร์เซ็กซ์ทุกคนมีอัตลักษณ์เป็น “เพศที่สาม”
กฎหมายปี 2018 เปลี่ยนอะไรในทะเบียนเกิด
ตามคำอธิบายของ Bundestag เกี่ยวกับการแก้กฎหมายทะเบียนเกิด เมื่อเด็กแรกเกิดไม่สามารถจัดอยู่ในประเภทหญิงหรือชายได้ จะมีตัวเลือก “divers” เพิ่มเติมจากหญิง ชาย หรือการไม่ลงรายการเพศ กฎหมายครั้งนั้นยังเปิดช่องให้บุคคลที่เกี่ยวข้องแก้รายการเพศภายหลังได้ภายใต้เงื่อนไขที่กำหนดในขณะนั้น จึงไม่ได้จำกัดประเด็นไว้เฉพาะเด็กแรกเกิดเท่านั้น
ที่มาจากคำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญ
คำวินิจฉัยวันที่ 10 ตุลาคม 2017 คดี 1 BvR 2019/16 ของศาลรัฐธรรมนูญแห่งสหพันธ์เยอรมนีระบุว่า การบังคับให้ลงรายการเพศแต่มีตัวเลือกเชิงบวกเพียงหญิงหรือชายละเมิดสิทธิของบุคคลที่มีลักษณะพัฒนาการทางเพศแตกต่างจากกรอบหญิงหรือชายและมีอัตลักษณ์ไม่ใช่ทั้งสองประเภทอย่างถาวร ศาลกำหนดให้ฝ่ายนิติบัญญัติแก้ไขกฎหมายภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2018
อินเตอร์เซ็กซ์ไม่ใช่อัตลักษณ์เดียวกันทั้งหมด
องค์การอนามัยโลกอธิบาย intersex ว่าเป็นคำครอบคลุมความหลากหลายตามธรรมชาติของลักษณะทางชีววิทยาหรือสรีรวิทยา เช่น กายวิภาคทางเพศ อวัยวะสืบพันธุ์ หรือรูปแบบโครโมโซม ที่ไม่ตรงกับนิยามหญิงหรือชายแบบดั้งเดิม จึงไม่ควรอธิบายเหมารวมว่าเป็นการมีอวัยวะเพศหญิงและชายพร้อมกัน
ลักษณะเหล่านี้มีมาแต่กำเนิด แต่อาจเห็นได้ตั้งแต่แรกเกิดหรือปรากฏชัดภายหลัง เช่น ช่วงวัยรุ่น ตามคำอธิบายของ Council of Europe เรื่องสิทธิของคนอินเตอร์เซ็กซ์ นอกจากนี้ OHCHR อธิบายว่าคนอินเตอร์เซ็กซ์มีอัตลักษณ์ทางเพศและรสนิยมทางเพศได้หลากหลาย การลงรายการ divers จึงไม่ใช่คำอธิบายตัวตนของทุกคนที่มีลักษณะเพศอินเตอร์เซ็กซ์
ข้อจำกัดการผ่าตัดเด็กเป็นกฎหมายคนละฉบับ
การเพิ่ม divers ในปี 2018 ไม่ใช่กฎหมายห้ามการผ่าตัดเด็กอินเตอร์เซ็กซ์ทุกกรณี ต่อมา Bundestag รับรอง กฎหมายคุ้มครองเด็กที่มีความหลากหลายของพัฒนาการทางเพศเมื่อ 25 มีนาคม 2021
ตาม มาตรา 1631e แห่งประมวลกฎหมายแพ่งเยอรมนี ผู้ปกครองไม่มีอำนาจให้ความยินยอมแทนเด็กที่ยังไม่สามารถให้ความยินยอมได้ ต่อการรักษาที่มีจุดมุ่งหมายเพียงปรับรูปลักษณ์ให้ตรงกับหญิงหรือชายโดยไม่มีเหตุผลการรักษาอื่นประกอบ สำหรับการผ่าตัดที่อาจทำให้รูปลักษณ์เปลี่ยนไปในลักษณะดังกล่าวและไม่อยู่ในข้อห้ามนี้ ยังมีเงื่อนไขว่ารอจนเด็กตัดสินใจเองไม่ได้ และโดยหลักต้องได้รับอนุญาตจากศาลครอบครัว
กฎหมายมีข้อยกเว้นเรื่องการรออนุญาตจากศาลเมื่อจำเป็นต้องป้องกันอันตรายต่อชีวิตหรือสุขภาพและไม่สามารถรอได้ จึงไม่ควรตีความเป็นการห้ามการรักษาหรือการผ่าตัดทุกชนิด
พัฒนาการภายหลัง: กฎหมาย SBGG ปี 2024
กระทรวงการต่างประเทศเยอรมนีระบุว่า กฎหมายว่าด้วยการกำหนดรายการเพศด้วยตนเอง หรือ SBGG มีผลตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน 2024 โดยเปิดกระบวนการเปลี่ยนรายการเพศและชื่อตัวผ่านการยื่นคำแถลงต่อนายทะเบียนแทนคำสั่งศาล ทั้งนี้มีเงื่อนไขและข้อกำหนดเฉพาะ รวมถึงสำหรับผู้เยาว์ จึงควรแยกกระบวนการที่พัฒนาขึ้นภายหลังนี้ออกจากเงื่อนไขของกฎหมายปี 2018
บทความนี้จัดทำเพื่อให้ข้อมูลและความรู้ทั่วไป รวมถึงทางเลือกประกอบการพิจารณาของผู้อ่าน ไม่ใช่คำสั่งหรือคำแนะนำเฉพาะบุคคล ข้อมูลด้านสุขภาพไม่ใช้แทนการวินิจฉัย การรักษา หรือคำแนะนำจากบุคลากรทางการแพทย์ ความเหมาะสมอาจแตกต่างกันตามบริบทของแต่ละคน